islamic-sources

  • features

    1. صفحه اصلی

    2. کتاب

    3. امامت امیر المومنین علیه السلام در سنجش خرد

    امامت امیر المومنین علیه السلام در سنجش خرد

    • آیت الله سید علی حسینی میلانی
    • مرکز نشر حقایق اسلامی
    دانلود

      Download

    امامت امیر المومنین علیه السلام در سنجش خرد
    3.2 (64.47%) 94 votes
    توضیحات مشخصات نظر

    خداوند تبارک و تعالى در قرآن کریم مى فرماید:
    (أَ فَمَنْ یَهْدی إِلَى الْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ یُتَّبَعَ أَمَّنْ لا یَهِدّی إِلاّ أَنْ یُهْدى فَما لَکُمْ کَیْفَ تَحْکُمُونَ);۱
    آیا کسى که به حق هدایت مى کند براى پیروى شایسته تر است یا آن کس که هدایت نمى شود مگر هدایتش کنند؟ شما را چه مى شود؟ چگونه داورى مى کنید؟
    واژه «حق» در لغت عرب به معناى پایدارى و استوار بودن است. منظور از این فراز آیه که مى فرماید: (أَ فَمَنْ یَهْدی إِلَى الْحَقِّ); «آیا کسى به حق هدایت مى کند» این است که آیا کسى که شما را به امور پایدار قطعى و یقینى راهنمایى مى کند و به حقیقت و واقعیّت رهنمون مى سازد براى پیروى شایسته تر است یا آن کسى که هدایت نمى شود مگر هدایتش کنید؟
    خداوند متعال در این آیه ما را به یک قاعده عقلى راهنمایى مى کند. قاعده اى که در نزد همه عقلاى مسلمان و غیر مسلمان پذیرفته شده است که اگر گروهى بخواهند به واقعیّتى برسند و یا حقیقتى از حقایق دنیا براى آن ها کشف و ظاهر شود; به کسى مراجعه مى کنند که به آن واقعیت آگاهى کامل داشته باشد تا آن ها را به آن حقیقت برساند. امّا کسى که به حقیقت و واقعیّت امر آگاهى ندارد، چگونه مى تواند دیگران را هدایت کرده و از واقع امر باخبر سازد؟!
    بنابراین انسان بایستى در برخى از حقایق و واقعیت ها به یقین و علم برسد و گمانِ به تنهایى کفایت نمى کند و حتّى نمى توان درباره آن ها به نظریات دیگران اکتفا کرد; بلکه باید براى خود انسان یقینِ به آن حقیقت حاصل شود.
    از این رو عالمان شیعه و سنّى فتوا داده اند که در اعتقادات و اصول دین واجب است که انسان خود به یقین برسد و گمان کردن و تقلید از دیگران در عقیده کافى نیست. خداوند تبارک و تعالى مى فرماید:
    (إِنَّ الظَّنَّ لا یُغْنی مِنَ الْحَقِّ شَیْئًا);۲
    به راستى که گمان، انسان را از حق بى نیاز نمى کند و به حق نمى رساند.
    این یک قاعده عقلى است که مورد اتّفاق تمام انسان هاست و قرآن مجید نیز به این قاعده تذکّر داده و ما را به آن راهنمایى مى کند. حال اگر بخواهیم در موضوعى، از میان دو نفر یکى را برگزینیم که یکى از آن ها عالم و داناست و مى تواند دیگران را به عقاید صحیح و سالم هدایت کرده و حقیقت را براى آن ها آشکار سازد و دیگرى شخصى است که خود نیاز دارد که کسى او را هدایت کند و دستش را بگیرد تا گمراه نشود. در این جا شما چگونه داورى مى کنید؟ اگر ما بخواهیم به واقع برسیم و حقیقت براى ما روشن و واضح شود به کدام یک از آنان مراجعه مى کنیم؟ آیا حاضر مى شویم براى یادگیرى اعتقاداتِ صحیح به سراغ شخصى که خود به هدایت و یادگیرى نیاز دارد برویم؟
    ما معتقدیم که امامت از امورى است که خدا باید آن را تعیین کند و مردم نقشى در این امر مهم ندارند و همان گونه که نبوّت منصبى است که خدا باید آن را مشخص کند; امامت نیز چنین است و میان امامت و نبوت در این جهت فرقى نیست.
    بنابراین ما در شناخت امام به سندى محکم و یا دلیل هاى واضح و روشنى نیاز داریم که بیان کند رهبر و پیشواى مردم این شخص است; چرا که او خود هدایت یافته و هدایت گر است.
    هم چنین اگر بر معصوم بودن شخصى و یا اشخاصى دلیل آورده شود، با وجود ملکه عصمت در وجود یک انسان، عقل به ما اجازه نمى دهد که به غیر او مراجعه کرده و هدایت یابیم. از این رو گفته اند که امامت یا باید با سندى محکم و یا با دلیلى عقلى اثبات شود و سند محکم نیز یا قرآن است و یا سنّت قطعى.
    آخرین دلیل لفظى که در این باره مطرح شده حدیث منزلت است که از سه جهت بر امامت امیر مؤمنان على علیه السلام دلالت مى کند. این حدیث افزون بر سند قطعى بودن بر امامت آن حضرت، دلیل واضح و روشنى بر معصوم بودن و برترى آن حضرت از دیگر صحابه رسول خدا است.۳
    کتابى که فرا روى شماست نگاهى عقلى به مسأله امامت امیر مؤمنان على علیه السلام دارد که با دلیل عقلى امامت آن حضرت را اثبات مى نماید. این پژوهش در دو بخش تنظیم شده است:
    ۱ . ویژگى هاى امام;
    ۲ . ویژگى هاى امیر مؤمنان على علیه السلام.

    • آیت الله سید علی حسینی میلانی
    • مرکز نشر حقایق اسلامی